Raqamli dunyodagi yolg'izlik
Agar atrofga diqqat bilan nazar tashlasangiz, nafaqat Toshkentda, balki hamma joyda bir xil manzaraga duch kelasiz: ko'chada, kafeda yoki xiyobonlardagi o'rindiqlarda to'rt-besh nafar do'st birga o'tiribdi-yu, ammo hammaning nigohi qo'l telefonida. Yoxud yoshlar soatlab bitta qahva ustida noutbukka tikilib o'tirishadi. Ular yonidagi hamrohi bilan emas, balki virtual dunyo bilan band.
Bularni kuzatib, bir narsa haqida o'ylab qoldim: biz qachondan beri jonli muloqotdan ko'ra telefon ekranlariga bunchalik bog'lanib qoldik? Internet bizni uzoqdagi insonlar bilan bog'ladi-yu, biroq yonimizda turgan yaqinlarimizdan uzib qo'ygandek.
Ilgari odamlar uchrashganda bir-birining yuziga qarab, chin dildan suhbatlashardi. Hozir esa do'stlar yig'ilsa ham, taom kelishi bilan uni rasmga olib, “Instagram”ga joylashadi. Keyin esa sukunat boshlanadi — hamma telefon titkilashga tushadi. Dasturxon atrofidagi jonli gurung o'rnini sovuqlik egallaydi.
Eng achinarlisi, bu holat uyimizga ham kirib keldi. O'qish yoki ishdan qaytgach, oila davrasida o'tirib diydorlashish o'rniga, har kim o'z xonasiga kirib, telefonga termiladi. Ota-onamiz yoki bobo-buvilarimiz bilan dildan suhbatlashishga vaqt topmaymiz-u, lekin internetdagi bekorchi narsalarga soatlab vaqt sarflaymiz. Natijada ijtimoiy tarmoqlarda minglab “do'sti” bo'lgan, ammo hayotda dardlashishga sirdoshi yo'q yolg'iz insonga aylanib boryapmiz.
Bundan qutulish yo'li, aslida, juda oddiy: telefonni bir chekkaga qo'yib, yonimizdagi inson bilan chin dildan gaplashish. Keling, yaqinlarimiz bizga gapirayotganda, ko'zimizni ekrandan uzib, ularning yuziga qaraylik. Chunki hech qanday zamonaviy texnologiya insonning jonli mehri va issiq tabassumi o'rnini bosa olmaydi.
Oyisha ABDURAHIMOVA,
O'zbekiston Milliy
universiteti talabasi.