Şerali bobo suhbati
Muallif haqida:
Şodmonqul Salom — 1980 yili Qumqörğon tumanida tuğilgan.
2003 yil Termiz davlat universitetining kimyo fakultetini, 2005 yil Oliy adabiyot kursini tamomlagan. “Döstlik” ordeni sohibi.
“Yurak iqlimi”, “Köngil kitobi”, “Borligini bilganlar”, “Şeʼr sayyorasi”, “Tongning iqbolini tilarmen” nomli şeʼriy, “Köngil obidasiga yöl” nasriy asarlari çop etilgan.
“Maʼnaviy hayot” jurnalida boş muharrir örinbosari vazifasida faoliyat yuritadi.
Özbekiston Yozuvçilar uyuşmasi aʼzosi.
Şerali bobo suhbati
(Manzuma)
Bismillohi Rahmoni Rahiym!
Rahmonliging bilan siylagil, Aziym!
Rahim noming haqqi nazar qil, Kariym!
Özimni izlarman, topib ber, Hakiym!
Tilovim yolğondir, bilib borurman,
Çinimni özingdan sörab borurman,
Tuşim yaxşiliqqa jörab borurman,
Suyamasang, bölmas – nurab borurman!
Rabbim-ov! Şahidning hayotin şaʼn qil,
Mustafo yölini ummatga fan qil!
Meʼrojga yetganday yorişsin yöli,
Terisiga siğmay quvonsin quli.
Tutsin tört yonidan azim Çoriyor,
Alarning mehrisiz ğaribing köp xor.
Siddiq, Umar, Usmon, zulfiqor Ali,
Yodin yodlab bözlar behisob vali.
Rabbim! Habibingga salomim yetkar,
Mahşarda tört ustun ğuborin ketkar!
Suhbatim murodi – Şerali öğlon,
Ön uç yoşda joni bölmiş xuroson!
Şerali boboga nazar qil, Rahmon!
Bir yillik gunohin avf et, Xudojon!
Şerali çorvador bir boyning uli,
Yaratganga taqvo qilğuvçi quli.
Öqib yurar edi mullodin saboq,
Peşindan söng esa qölida tayoq!
Köngli oq yomğirda yuvilgan öğlon,
Çölboyir toğ kabi umidi şoyon!
Otasin boybobo atar edi el,
Qöyqirqimda kelib yotar edi el.
Şerali öqirdi “Qoidai Bağdod”
Saboqqa ketardi öqigaç bomdod!
Qöyqatiqqa töygan bu ajib öğil,
Şirboz göştini ham qilmiş tanovvul.
Maqtab qöyar edi mullo ustodi,
Yulduzdek porlatmoq edi murodi.
Rabbim! Rahm ayla, men – ojiz, bandi,
Şerali baribir yulduzdek yondi.
Şerali otasin ikki çöponi,
Şum niyat ötida örtangan joni.
Bir qöy öğirlamoq qildi muddao,
Unutmiş – barisin körgaydir Olloh!
Bir tusoqni qisir gumon qildilar,
Suruvni hurkitib yomon qildilar.
Tusoq qöyni tutdi, semirgan edi,
Uning eti çöpon imonin yedi.
Qöyni bir jilğada böğizladilar,
Misoli jondordek oğizladilar.
Peşinga qiyolab suzardi quyoş,
Şeralini sezmay qoldilar ovboş.
Bola kelar edi öz xayolida,
“Fotiha” surasi bordir tilida.
Çöponlar, çöponmas noşud öğrilar,
Qöy bağrini yorib göştin bölurlar.
Rabbono! Ul qöyning vujudi aro,
Egiz qöziçoqning hayoti barpo.
Homila ulğayib şungaça yetdi,
Ikkita qöziçoq beajal ketdi.
Çöponlar pişnaşib, terlarin surtib,
Qonli piçoğini töniga artib.
Etni ikki xurjun bölib olganda,
Teriyu çavoğin çohga solganda,
Oftob hasrat bilan tikilgan oni,
Çöpon gunoh sari yiqilgan oni,
Suruvni soz uyqu elitgan damda,
Bir qora körindi oşuvda – kamda.
Qölida tayoği, belida noni,
Nonining yonida pora Qurʼoni.
Şerali çöponlar işini kördi,
Irğay tayoq kabi selkillab bordi.
U gumon qilmadi çöponlaridan,
Ğarazga yuz burgan göpponlaridan.
Çöponlar qoşiga yetdi Şerali,
Bir qöyga hayoti alişgan vali.
Öğrilar bolani aldamoq böldi,
Otangga aytma, deb avramoq böldi.
Ular vaʼda qildi tangayu tillo,
Bolakayning esa dilida – Olloh!
Şerali könmadi, “Ayturman” dedi,
Şu odil söz uning boşini yedi.
Köksiga tiğ urdi bemurod çöpon,
Özing hisobini qilğil, Xudojon!
Ön uç yoşda joni xuroson böldi,
Keyingi savdolar noayon böldi.
Qiblagohi ne deb bözladi ekan,
Öğrilarni qaydin izladi ekan.
Ön uç yoşda guli xazon bölganim,
Şeralidir umri arzon bölganim.
Öğlon janozasin öqidi mullo,
Unga saboq berib yurguvçi tillo.
Janozaga keldi daşt törğaylari,
Eşitgan kimsaki teşildi bağri.
Söng ota suruvni özi boqquvçi,
Sahar şamolida köksin yoqquvçi.
Özi çöpon böldi vayron, bağriqon,
Suruvni oralab izillagan jon.
Avf etgil oziqqan çöponlaringni,
Yaxşiga yetkazma yomonlaringni.
Şerali javonmard ruhini şod qil,
Bituvçi darveşning söngin obod qil.
Alqissa, Şerali uçdi samoga,
Ruhi şamollardek yetdi Mavloga.
Otasi qop-qora saharni oqlab,
Qöyin qözğar edi, tuslab, sanoqlab.
Adirlar töşiga yetganda otar,
Otaning köziga öğlin körsatar.
Suruvni “hayt-hayt”lab borar Şerali,
Şar qöylarni yölga solardi – balli!
Otajoni esa hasrati çöğday,
Göyo bu olamda ayriliq yöqday.
“Bolam, qaytarib kel qöylarni” deydi,
Anglagaç hijronning nonini yeydi.
Har sahar takrordir bu ğaroyib hol,
Otani yupatar edi Zuljalol!
Tong töşiga qizil tön ilgan sayin,
Şerali yulduzday bölardi ğoyib.
Qöy haydab, quvonib, yöli yorişib,
Ota qaytar yuzi nur-la qorişib.
Uyda öltirardi muştipar, laziz,
Öğlonidan judo onayi aziz.
Ota bir kun uni ovutmoq böldi,
Yonib yotgan ötni sovutmoq böldi.
Dediki, Öğlimni köradirman men,
U bilan qöy boqib yuradirman men.
Sözimga söz bilan qilmaydi javob,
Vale aytganimni bajarur şu tob.
Onajon “voh” dedi, nigori töldi,
Yarador bulbuli böğziga keldi.
Sani ham yetkaring ul adirlarga,
Öğlim izi qolgan jim sağirlarga.
Yetayin, jamolin körayin bir bor,
Söng taslim bölurman, özingga Jabbor!
Ota dedi: bir şart – ovoz bermassan,
Dod, desang, öğlingni qaytib körmassan!
Ona rozi böldi – bajargum, dedi,
Kun botdi, hilolni qaro şom yedi.
Saharlab ketdilar otayu ona,
Oldida suruvi, közi giryona.
Bir mahal adirlar töşiga yetdi,
Şerali jon bergan qöşiga yetdi.
Öğloni körindi oq köylakli, boq,
Misoli janglarni töxtatgan bayroq.
Ona onaligin qilgaydir har dam,
“Voh, bolam!” degança çopdi muhtaram.
Ota tutolmadi uning ilkidin,
Ayrilib borardi bori mulkidin.
Bolasin oldirgan zör ona şerdek,
Yugurdi baayni Bibi Hojardek.
Ona siynasida alamning öti,
Jilğalardan toşdi hijronning suti,
Ota tutolmadi uning ilkidin,
Ayrilib borardi borliq mulkidin.
Bir qayrilib boqdi Şerali ilkis,
Çöçib uyğonganday yuzida zör his.
Keyin ğoyib böldi tunning qaʼriga,
Qaytib körinmadi majnunlariga.
Şu zayl ötdilar otayu ona,
Qozonin töldirdi aççiq paymona.
Rabbim! Rahmat ayla aziz onani,
Qözisin yöqotgan bağri yonani.
Rabbim! Mağfirat qil otalarin ham,
Mahşarda suvingdan içolsin u ham.
Tangrim! Yaratganing – oxir bandadir,
Şoir-o! Kibr etma, hisob – Undadir!
Şundan buyoğiga mullo Şerali,
Qönğirot, Ör qavmin farzandi vali.
Şerali bobo, deb ziyorat bölgan,
Gödak ketganlarni bağriga olgan.
Bu joy katta yölning ostida muqim,
Oqqapçiğay suvin ustidan boqib.
Turadi – yalovi bayroq misoli,
Yod etgan kişini yöqlar şamoli.
Adirlar köksida yaşnagan gulzor,
Bunda gödaklarning munis qabri bor.
Ruhingiz şod bölsin, mullo Şerali,
Gunohim suyalday tökilsin, tole.
Rabbim ul dunyongiz ziyoda etsin,
Hurlar suhbatiga muşarraf etsin!
Ey, siz yolğonçida çin söylaganim,
Öspirin yoşida dard böylaganim.
Ey, siz murğaklarning zör oğajoni,
Onamiz – Örlardan, ey toğajonim.
Tangrim! Bituvçining qölin tolirma,
Köngli rözadordir – suvsiz qoldirma!
Tangrim! Murodiğa yetkargil ani,
Galdirab, adaşib yurgan bandani.
Şerali suruvin juni soniça,
Rahmatingdan yoğdir to qonguniça.
Ajr qil foniylik xatolarini,
Onasin ranjitgan guno(h)larini.
Rabbim! Otasining soğ bölsin joni,
Yomonlik körmasin kuygan çöponi.
Oğayu egaçi quvnab yursinlar,
Östirgan boğidan meva tersinlar.
Omon farzand – qöziçoğlari,
Ayoli – hamdami soğ bölsin bari.
Tangrim! Bituvçinga özing oson qil,
Ketar çoğlarini beza – poson qil.
Özinga topşirdim qolganin, Aziym!
Sözim – Bismillohir Rahmoni Rahiym!
Sözim – Bismillohir Rahmoni Rahiym!