Adolatsiz sudyalar tufayli Ohangaronda odamlar nega sarson-sargardon bölişmoqda?

Ötkir Turğunov Ohangarondagi şifer zavodida işlab, tuzukkina maoş olib yurgan edi. 2023 yil 3 noyabrda xomaşyo yöqligi bahona qilinib, korxonada işlab çiqariş taqa-taq töxtadi. Biroq iş beruvçi Özbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 266-moddasi talablarini mensimadi: işlab çiqariş zavod aybi bilan töxtab turgan bölsa-da, işçilarga örtaça iş haqi miqdorida haq tölaşdan boş tortdi.

Ötkir iş beruvçi insofga kelib qolar, erta-indin pulimni berar, deb uzoq kutdi. Biroq tirikçilik toşdan qattiq: rözğor tebratişda oila ança qiynalib qoldi. Xullas, Ötkir mehnat qonunçiligini yaxşi biladigan bir-ikki kişi bilan maslahatlaşib, iş haqini undiriş böyiça Fuqarolik işlari böyiça Ohangaron tumanlararo sudiga daʼvo arizasi kiritdi.

Fuqarolik işi aynan sudya Hotamjon Matkarimovga tuşganidan Ötkir behad quvondi. “Har holda, bu sudya sudning raisi ekan, bilimi kuçli bölgani sababli unga raislikni ravo körişgan va u daʼvo arizamni xolis hamda haqqoniy körib çiqadi”, deb xotirjam böldi.

Biroq 2026 yil 16 fevral kuni sudya Matkarimov daʼvo arizasi yuzasidan boşini qotirib ötirişni xohlamadi çoği. Tomdan taraşa tuşganday, ataylab “Ohangaronşifer” AJ tugatilgan, deb asossiz ravişda Fuqarolik protsessual kodeksining 124-moddasi 7-bandiga köra fuqarolik işini yopdi.

Haqli savol tuğiladi: nega sudya javobgardan korxona tugatilganligi haqidagi sud qarorini va davlat reyestridan çiqarilgani töğrisidagi hujjatlarni söramadi? Vaholanki, sudya Matkarimov “Ohangaronşifer” AJ tugatilmaganini, balki 2025 yil 29 sentyabr kuni tölovga qobiliyatsiz deb eʼtirof etilib, tugatiş jarayonida ekanini juda yaxşi bilar edi.

Bugungi kun maʼlumotlariga köra, auditor “Ohangaronşifer” AJ qasddan tölovga qobiliyatsiz deb eʼtirof etilgan, degan xulosani bergan va bu haqda Toşkent viloyati prokuraturasiga tegişli hujjatlarni yuborgan. Bu esa korxona öz faoliyatini yana davom ettirişi mumkinligidan dalolat beradi.

Holbuki, Fuqarolik protsessual kodeksining 254-moddasida sud fuqarolik işini arz qilingan talablar doirasida körib çiqişi va lozim bölsa, daʼvo çegarasidan çiqib, xodimning qonun bilan qöriqlanadigan manfaatlarini himoya qilişi belgilangan.

Ötkir sudning ajrimi yuzasidan Fuqarolik işlari böyiça Toşkent viloyat sudining apellyatsiya sudlov hayʼatiga şikoyat kiritdi. Biroq mazkur apellyatsiya sudlov hayʼati 2026 yil 25 mart kuni apellyatsiya şikoyatini rad etdi.

Turğunov esa tuşkunlikka tuşmay, viloyat sudining taftiş instansiyasiga şikoyat qildi. Taftiş sudi şikoyatni haqqoniy va xolis tekşirib çiqdi hamda Fuqarolik işlari böyiça Ohangaron tumanlararo sudining 2026 yil 16 fevraldagi ajrimini bekor qildi. Işni mazmunan körib çiqiş uçun 2026 yil 19 may kuni ajrim çiqarib, qaytadan Ohangaron tumanlararo fuqarolik sudiga yubordi.

2026 yil 14 iyul kuni Fuqarolik işlari böyiça Ohangaron tumanlararo sudida Ö.Turğunovning daʼvo arizasi qanoatlantirildi va 2-1107-2509/47066-sonli fuqarolik işi yuzasidan Özbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 333-moddasiga köra unga tegişli kompensatsiya undirib berildi. Haqiqat qaror topdi!

Biroq fuqaro Ötkir Turğunov sudya Matkarimovning adolatsizligi tufayli ança sarson böldi, aziyat çekdi. Vaholanki, Özbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 231-moddasida adolatsiz ajrim çiqargan sudyaga nisbatan javobgarlik nazarda tutilgan!

Eng qiziği şundaki, aynan uşbu sudning sudyasi Raʼno Tojiboyeva ham Matkarimovdan ilhomlangan bölsa kerak, fuqarolar N.Ergaşeva va D.Jonibekovalarning arizalari böyiça ham “korxona tugatilgan” degan bahona bilan Fuqarolik protsessual kodeksining 124-moddasiga asosan iş yuritişni tugatdi.

Sudya Tojiboyeva fuqaro Ergaşevaga nisbatan 2026 yil 5 fevralda özi çiqargan ajrim 2026 yil 12 mart kuni Toşkent viloyat sudi tomonidan bekor qilinganini juda yaxşi bila turib, 2026 yil 22 may kuni D.Jonibekovaning arizasini ham Fuqarolik protsessual kodeksining 124-moddasiga asosan rad etib ajrim çiqardi. Bu ajrim ham keyinçalik viloyat sudi tomonidan bekor qilindi.

Qöying-çi, Fuqarolik işlari böyiça Ohangaron tumanlararo sudida mana şunday sarsongarçiliklar avj olgan.

Yana bir haqli savol tuğiladi: mana, tört yildan beri “Ohangaronşifer” AJning yuzlab işçilari aziyat çekib, iş haqlarini ololmayaptilar. Biroq Fuqarolik işlari böyiça Ohangaron tumanlararo sudi nega Fuqarolik protsessual kodeksining 184-moddasiga muvofiq, korxonaning köplab işçilari işga tiklanganda davlat uluşi 54 foiz bölgan uşbu korxona mansabdorlaridan davlatga yetkazilgan zararni undiriş böyiça ajrim çiqarmadi? Yoki Fuqarolik protsessual kodeksining 275-moddasiga asosan mehnat qonunçiligini qöpol ravişda buzgan mansabdor şaxslarga nisbatan nega xususiy ajrim yöq?

Özbekiston Respublikasi Oliy sudi yuqoridagi savollarga haqqoniy va asosli javob beradi, adolatsiz ajrim çiqargan sudyalarga esa Sudyalar oliy kengaşi qonuniy çora köradi degan umiddamiz.

Ozod XUŞNAZARZODA,

Özbekiston Yozuvçilar va

Jurnalistlar uyuşmalari aʼzosi.

 

Yangiliklarni döstlaringizga ulaşing

Fikr bildirish

Email manzilingiz chop etilmaydi. Majburiy bandlar * bilan belgilangan